Vẹo cổ (torticollis) là một
chứng bệnh thường gặp ở cả trẻ em và người lớn, gây đau đớn vùng cổ vai và đặc
biệt tác động đến tâm lý do thẩm mỹ người bệnh nhất là ở nữ giới.
1. Nguyên
nhân.
Từ trước tới nay, vẹo cổ đã
được các tác giả trên thế giới phân loại ra các thể như sau:
- Vẹo
cổ bẩm sinh: do dị tật của cơ ức - đòn - chũm, thường được phát hiện ở tuổi học
trò và chỉ điều trị được bằng phẫu thuật.
- Vẹo cổ chấn thương: do sai
khớp hoặc gãy đốt sống cổ thành mảnh.
- Vẹo
cổ dạng thấp: thường khởi phát do nhiễm lạnh và xuất hiện đột ngột bởi triệu
chứng đau cổ dữ dội.
- Vẹo cổ co thắt: được biểu
hiện bằng các triệu chứng đặc trưng như các vận động xoắn vặn cổ về một bên, bao
giờ cũng về bên đó, do trạng thái co cơ, tăng nhanh trương lực và rung giật các
cơ cổ, buộc cổ phải nghiêng về phía cơ co cứng, đồng thời xuất hiện các cơn co
thắt cơ trong một vài giây. Giữa các cơn, đầu lại trở về tư thế vẹo cổ ban đầu.
Căn nguyên của vẹo cổ co thắt rất phức tạp, có thể do nguồn gốc não, biểu hiện
rối loạn trương lực cơ tư thế; nguồn gốc cơ (viêm cơ); nguồn gốc xương hay xương
khớp (tổn thương cột sống cổ thường được xác định bằng X quang; căn nguyên tâm
lý (chứng máy cơ (tic) tâm căn (grasset).
- Vẹo cổ cấp: Đây là một thể
đặc biệt của hội chứng cổ cục bộ do đĩa đệm, hư xương sụn cột sống cổ, đặc trưng
bởi hai triệu chứng cơ bản là tư thế sai lệch và hạn chế vận động cột sống cổ.
Bệnh thường hay xảy ra ở tuổi thiếu niên và thanh niên, nó được coi như một thể
sớm của bệnh đĩa đệm cột sống cổ.
2. Biểu hiện lâm sàng
và cận lâm sàng.
Khi mắc chứng vẹo cổ, đầu
người bệnh vẹo hẳn sang một bên một cách ngộ nghĩnh, sờ nắn thấy căng cơ rõ rệt
ở một bên các cơ vai gáy. Các động tác vận động cổ về phía đối diện hoàn toàn
bất lực. Toàn bộ cột sống duỗi thẳng, mất đường cong sinh lý. Người bệnh không
có dấu hiệu gì về thần kinh. Chụp Xquang cột sống cổ thường có hình ảnh hư xương
sụn nhẹ hoặc bình thường, khó phát hiện được bệnh lý trong tư thế vẹo lệch
cổ.
Để chẩn đoán quyết định cần
dựa vào một số đặc điểm lâm sàng như bệnh khởi phát đột ngột, tư thế sai lệch cổ
cố định, khỏi nhanh bằng cách kéo giãn cột sống cổ trở về hướng đúng tư thế. Đối
với trẻ em và người trẻ nếu được điều trị sớm thì khỏi nhanh. Còn đối với người
trưởng thành, do chuyển dịch tổ chức đĩa đệm trung tâm nên có thể dẫn tới thoát
vị đĩa đệm gây ra các triệu chứng rễ và tủy sống.
3. Điều
trị.
- Đối với thể nhẹ: Một số
trường hợp vẹo cổ rất nhẹ, sau vài cơn đau có thể tự khỏi dần trong 24 - 36 giờ.
Trong trường hợp cần thiết có thể cho dùng một vài loại thuốc giảm đau thông
thường như aspirin hoặc dẫn chất từ 1-2g/ngày, xoa bóp vùng cổ - bả vai bằng một
loại dầu xoa ngoài.
- Đối với thể cấp: Người bệnh
phải tuyệt đối nghỉ ngơi. Có thể sử dụng các thuốc giảm đau và chống viêm không
steroid kết hợp hoặc phải dùng thêm các thuốc chống co cứng cơ. Bên cạnh đó, có
thể sử dụng các biện pháp điều trị không dùng thuốc như châm cứu, bấm huyệt, xoa
bóp cơ cùng cổ - bả vai, kéo giãn cột sống cổ. Nắn chỉnh cột sống cổ cần cân
nhắc thận trọng vì trong nhiều trường hợp lại khởi động đợt gia tăng đau, có
trường hợp làm gãy cột sống cổ gây liệt tứ chi. Vì vậy không được nắn chỉnh cột
sống cổ trong giai đoạn đang đau cấp.
- Đối với thể tối cấp: Phong
bế tại chỗ bằng novocain và cortioid.
Tác giả
Bs Mai Trung Dũng
theo http://www.dieutridau.com
-----------------------------------Giảng Đường Y Khoa
http://giangduongykhoa.blogspot.com
http://giangduongykhoa.net
tháng 12 10, 2010
Posted in: 

0 nhận xét:
Đăng nhận xét